reklama
Przyczyny niepłodności. O jakie badania rozszerzyć diagnostykę

Przyczyny niepłodności. O jakie badania rozszerzyć diagnostykę

Problemy z zajściem w ciążę ma coraz więcej par, a przyczyny niepłodności są różne i niekiedy trudne do ustalenia. Na szczęście wiedza medyczna nieustannie się rozwija, dlatego pojawia się coraz więcej możliwości – zarówno diagnostyki, jak i leczenia. Jedno jest pewne – nawet jeśli problem jest wyjątkowo trudny, warto walczyć. Co robić? Znaleźć dobrego specjalistę, który poszerzy standardową diagnostykę i spojrzy na problem szerzej.

Jeśli problem z zajściem w ciążę utrzymuje się od roku pomimo stałego współżycia i niestosowania leków antykoncepcyjnych, powinniście zgłosić się do lekarza.

Przyczyny niepłodności kobiet i mężczyzn

Specjaliści twierdzą, że jeśli chodzi o niepłodność, to:

  • 35% przyczyn niepłodności leży po stronie kobiety,
  • 35% po stronie mężczyzny,
  • 25% niepłodność dotyczy obojga partnerów,
  • 5% - przyczyny niezdiagnozowane.

Najczęstsze przyczyny niepłodności u kobiet

Przyczyny niepłodności kobiet to najczęściej zaburzenia hormonalne, zespół policystycznych jajników, zaburzenia fazy lutealnej, choroby tarczycy, a także przyczyny natury anatomicznej: niedorozwój macicy, przegroda macicy, tyłozgięcie macicy, wrodzone wady w budowie jajowodów.

Nie bez znaczenia jest endometrioza, mięśniaki macicy czy niewydolność jajników, a także zaburzenia układu odpornościowego, stany zapalne i pozapalne miednicy mniejszej.

Czasem niemożność zajścia w ciążę jest spowodowana niedostatecznym otwarciem szyjki macicy, nieprawidłową konsystencją i ilością śluzu szyjkowego, co utrudnia przedostanie się plemników do komórki jajowej.

Specjaliści twierdzą, że najczęściej u jej podłoża u kobiet leżą zaburzenia hormonalne, zaś u mężczyzn – nieprawidłowe parametry nasienia.

Przyczyny niepłodności u mężczyzn

Przyczyny niepłodności u mężczyzn to najczęściej żylaki powrózka nasiennego, zakażenia i stany zapalne, zaburzenia hormonalne, wsteczna ejakulacja, zaburzenia autoimmunologiczne, nowotwory i ich leczenie, styl życia (niektóre używki, takie jak papierosy alkohol, a także nieprawidłowa dieta).

Na płodność mają wpływ także choroby, np. choroby układu krążenia, przewlekłe zapalenie nerek, cukrzyca, niedokrwistość, choroby trzustki i wątroby, zaburzenia odżywiania, alkoholizm, oraz infekcje narządów miednicy mniejszej (m.in. rzeżączkowe zapalnie jąder, świnkowe zapalenie jąder, gruźlica, kiła) mogą się przyczynić do obniżenia płodności męskiej.

Diagnostyka niepłodności

Pierwszy krok do rozwiązania problemu niepłodności to próba ustalenia jego przyczyny – w tym celu przeprowadza się diagnostykę, na którą składa się szereg badań.

Niepłodność dotyka nawet co czwartą parę. Jej przyczynę rozpoznaje się większości par bezskutecznie starających się o dziecko, nie udaje się to u zaledwie 5 %.

Diagnostyka niepłodności kobiet

W przypadku kobiet niezbędny jest wywiad lekarski i badanie ginekologiczne, a także podstawowe badania, takie jak cytologia, USG czy badania z krwi (badania hormonów płciowych, ale także np. tarczycy).

Następnie przechodzi się do działań bardziej skomplikowanych – o kolejności i sposobie optymalnego postępowania decyduje lekarz. Może on zlecić wykonanie takich badań jak: monitorowanie owulacji, stymulacja owulacji, histerosalpingografia (HSG), laparoskopia, histeroskopia, hydrolaparoskopia, endoskopia przezpochwowa, biopsja endometrium (śluzówki macicy) czy badanie śluzu szyjkowego.

Podstawą diagnostyki niepłodności u mężczyzn jest badanie nasienia, badanie andrologiczne, hormonalne dla mężczyzny, biopsja jąder dla mężczyzny, wazogram.

Przeprowadza się również diagnostykę niepłodności obojga partnerów. Są to badania immunologiczne, które obejmują: badanie krwi,  nasienia i śluzu szyjkowego w kierunku przeciwciał przeciwplemnikowych. W ten sposób można wykryć przeciwciała skierowane przeciw plemnikom, które mogą upośledzać ich funkcje.

Rozszerzona diagnostyka niepłodności

Istnieje wiele innych przyczyn niepłodności, niż wyżej wymienione, najczęściej występujące, dlatego czasem bywa, że konwencjonalne podejście do diagnostyki i leczenia niepłodności okazuje się za wąskie.

Wraz z rozwojem nauki i postępem medycyny, w tym także diagnostyki niepłodności, specjaliści coraz częściej rozszerzają spektrum poszukiwań i zlecają inne, nie tylko standardowe, badania. Zobacz, jakie mogą być inne przyczyny niepodłości.

Jakie mogą być inne, mniej typowe powody niepłodności?

Celiakia

Celiakia, czyli trwała nietolerancja glutenu, jest chorobą genetyczną, a także podstępną, bo niszczącą kosmki jelitowe i osłabiającą organizm. Choroba ta negatywnie wpływa na płodność, nie przekreśla jednak szans na dziecko.

Celiaklia osłabia odporność organizmu, prowadzi do niedoborów żywieniowych, ale i staje się przyczyną poronień - osłabiony i niedożywiony organizm nie ma sił, by donosić ciążę, a komórki jajowe charakteryzują się gorszą jakością.

By dowiedzieć się, czy celiakia jest przyczyną niepłodności, należy wykonać test genetyczny, polegające na pobraniu wymazu z policzka lub przeprowadzić badanie serologiczne z krwi, który niestety nie zawsze daje jednoznaczną odpowiedź.

Aby zajść w ciążę chorując na celiakię niezbędna jest diagnostyka i dieta bezglutenowa.

Nieprawidłowy kariotyp

Każdy zdrowy człowiek posiada 46 chromosomów - 23 chromosomy odziedziczył po ojcu, a 23 po matce. Prawidłowy kariotyp żeński to 46 XX, zaś męski 46 XY. Badanie kariotypu polega na sprawdzeniu, czy przyszli rodzice posiadają ów „komplet”, a także pomaga określić prawidłowość jego budowy.

Zdarza się, że u jednego z partnerów stwierdza się aberrację chromosomową (dotyczy ona liczby lub struktury chromosomów płciowych). Aberracje to jedna z częstszych przyczyn obniżonej płodności. Ich skutkiem mogą być np. nieprawidłowe parametry nasienia, zaburzenia miesiączki, brak owulacji; u mężczyzny obniża się jakość nasienia.

By wykonać badanie kariotypu należy udać się do poradni genetycznej. Badanie powinno zostać wykonane u obojga partnerów.

Nieprawidłowości w kariotypie obserwuje się u 7-15% mężczyzn i u 15-35% kobiet w przypadku niepłodności pierwotnej.

Chlamydia trachomatis

Spośród wielu częstych przyczyn niepłodności, posiadających znamiona infekcji wymienić należy takie jak Chlamydia trachomatis, Ureaplasma urealyticum czy Mycoplasma hominis. U mniej więcej połowy kobiet cierpiących na niepłodność stwierdza się infekcję Chlamydią trachomatis. To bakteria przenoszona droga płciową, przez kontakty seksualne, naskórek i błony śluzowe.

Badaniami niezbędnymi do identyfikacji patogenu są m.in. wymazy z pochwy i szyjki macicy.

Trombofilia

Trombofilia to wrodzona lub nabyta skłonność organizmu do tworzenia się skrzeplin zatykajacych naczynia krwionośne, która zwiększa ryzyko wystąpienia zakrzepicy żylnej i powikłań, ale również nawykowych poronień (obecna przy trombofilii mutacja genu MTHFR może uniemożliwiać zagnieżdżenie się zarodka).

Trombofilię rozpoznaje się poprzez zmiany w genach: gen protrombiny, czynnik V Leiden, MTHFR. 

Wrodzony przerost kory nadnerczy

Kolejnym czynnikiem genetycznym mającym wpływ na płodność jest wrodzony przerost kory nadnerczy, które polega na nadmiernym wydzielaniu androgenów nadnerczowych (i u kobiet, i u mężczyzn). Wywołuje go mutacja genu CYP21.

 

reklama

Niezbędniki w dziale ciąża