Specyficzne przeżycia emocjonalne w wieku niemowlęcym

Wydaje ci się, że świat niemowlaka jest bajecznie kolorowy i nieskomplikowany, a jego zainteresowania nim, ograniczają się do kontemplowania pluszaków i grzechotek? Nic bardziej mylnego. 

1. Strach.
Przeżycie wyraźnie zabarwione przykrością.
Nie wiąże się z odczuwaniem sytuacji jako niebezpiecznej, ale źródło tej reakcji stanowi aktualny, określony stan organizmu, doświadczenia organizmu ograniczają się tylko do posiadanych przez dziecko odruchów warunkowych.
szybko wygasa jeżeli po wystąpieniu bodźca, który go wywołał nie ma przykrych skutków jego działania. Wtedy reakcja zanika, a organizm przystosowuje się do zaistniałej sytuacji. W sytuacji, kiedy szkodliwe działanie bodźca trwa, przeżycie strachu rozwija się i nasila;
w trakcie rozwoju tej emocji pojawia się odruch orientacyjny - badawcza penetracja nowej sytuacji, znaczenia zmiany, jaka się dokonuje lub dokonała. Jako składnik emocjonalny w zachowaniu niemowlęcia występuje najpierw reakcja onieśmielenia, która dopiero przechodzi w reakcję przestrachu. Reakcja ta, ma zdecydowanie negatywny charakter: krzyk, płacz, odwracanie się, zasłanianie oczu. W miarę postępowania procesów rozwojowych jej natężenie maleje, a nawet niektóre jej elementy zanikają całkowicie np. zasłanianie oczu.
najczęstsze źródła przeżyć strachu to: hałas, szmery, nowe, nieznane odgłosy. Przy czym strachu nie wywołuje natężenie tych dźwięków, ale raczej nagłość pojawienia się nieoczekiwanych. Brak wyraźnego zlokalizowania np. źródła hałasu wzmaga siłę reakcji i przeżycia strachu. Źródłem strachu mogą być również sygnały ostrzegawcze, głównie okrzyki. Wśród tych okrzyków najsilniej oddziałują okrzyki dorosłych.

2. Gniew.
występuje już u noworodka np. kiedy skrępuje się mu nóżki lub je przytrzyma tak, że nie może nimi wykonać żadnego ruchu;
około 6 m.ż. pojawia się kiedy dziecko nie może zdobyć przedmiotów, które pragnie chwycić, dotknąć, jako odpowiedź na utratę przedmiotu, kiedy mu się nagle coś odbierze, jak również w wyniku niemożności zakomunikowania otoczeniu jakiegoś pragnienia, przekazania informacji o zamiarach, gdyż nie umie tego powiedzieć. Gniew występuje również w wyniku niezrozumienia przez otoczenie protestu dziecka, jego sprzeciwu.
Najczęściej wyraża się poprzez chaotyczne, niezorganizowane reakcje motoryczne, którym towarzyszy głośny, przeraźliwy krzyk.

3. Uczucie przywiązania.
Jest doznaniem o złożonej strukturze i dużym znaczeniu rozwojowym. Doświadczenia związane z tym uczuciem mają duży wpływ na przebieg procesu kształtowania się społecznych kontaktów dziecka w przyszłości.
Dziecko uczy się przywiązania - podstawowe znaczenie ma tu zadowolenie wynikające z zaspokojenia potrzeb dziecka, głównie biologicznych, ale również takie jak potrzeba bezpieczeństwa.

4. Uczucia radości.
To jedna z tych kategorii procesów emocjonalnych, które powinny należeć do najczęstszych przeżyć człowieka, ze względu na zapewnienie dziecku prawidłowego i korzystnego ogólnego rozwoju.
Początkowo mają łagodny przebieg - raczej jako doznawanie przyjemności, której źródłem często jest dobre samopoczucie fizyczne.
Sygnałem tych uczuć jest uśmiech.
Wywoływana jest również poprzez obecność i aktywność bliskich dziecku osób: pieszczota, miły głos itp. Oraz przez własną udaną i nieskrępowaną aktywność niemowlęcia.

5. Ciekawość.

związana z aktywnością zaspokajającą potrzebę orientacji, wiedzy o otoczeniu, która początkowo ma charakter sensomotoryczny;

mgr Monika Semczuk-Sołek

----------------------------------------------------------------------------

Bibliografia
Gerstmann S. Rozwój uczuć, Wydawnictwa Szkolne i Pedagogiczne, Warszawa 1986 Hurlock E.B. Rozwój dziecka, PWN, Warszawa 1961

reklama

Przetacznikowa M. Spionek H. Wiek niemowlęcy, w: Psychologia rozwojowa dzieci i młodzieży, pod red. Żebrowska M., PWN, Warszawa 1986

Przetacznikowa M. Spionek H. Wiek poniemowlęcy, w: Psychologia rozwojowa dzieci i młodzieży, pod red. Żebrowska M., PWN, Warszawa 1986

Ocena: 3.74 z 5. Ocen: 17

Kliknij, żeby dodać swój głos

Czy ta strona może się przydać komuś z Twoich znajomych? Poleć ją:

Zobacz także

Płaczę, krzyczę, śmieję się, bo się rozwijam.

Płaczę, krzyczę, śmieję się, bo się rozwijam.

U noworodka za pierwszy przejaw emocji można przyjąć stan ogólnego podniecenia, kiedy pobudzenie jest...   Więcej

Jak i co słyszy niemowlę

Jak i co słyszy niemowlę

Podobnie jak sposób widzenia noworodka jest dla nas niezwykły, tak samo jego słuch funkcjonuje według...   Więcej

Budzimy zmysły

Budzimy zmysły

Zanim dziecko nauczy się mówić, wyrażać myśli i zadawać pytania, poznaje świat mimowolnie, poprzez...   Więcej

Jak dogadać się z maluszkiem... - trudne początki

Jak dogadać się z maluszkiem... - trudne początki

Niewiele jest w dorosłym życiu wydarzeń równie stresujących jak narodziny dziecka. Zwłaszcza tego...   Więcej

Co komunikuje płaczem niemowlę

Co komunikuje płaczem niemowlę

Każdy rodzic prędzej czy później uczy się rozumieć swoje dziecko. Zanim to jednak nastąpi, zdarza się, że...   Więcej

Jak uspokoić starsze niemowlę?

Jak uspokoić starsze niemowlę?

Jest wiele sposobów uspokojenia starszego niemowlęcia. Gdy płacze, można dać mu zabawki lub pograć z nim...   Więcej

reklama

Niezbędniki w dziale niemowlęta