Pokrzywka alergiczna
Widząc na skórze dziecka grudkowate plamy, które wyglądają jak pamiątka po bliskim spotkaniu z pokrzywą, wpadasz w panikę. Zastanawiasz się, co jest ich przyczyną. Zachodzisz też w głowę, jak się ich pozbyć, a i ulżyć dziecku.
Jak wygląda pokrzywka u dziecka?
Pokrzywka to dość częsta reakcja skórna u dzieci. Objawia się jako wypukłe, blade lub różowe bąble o nieregularnym kształcie, zwykle z czerwoną obwódką. Zmiany mogą występować pojedynczo lub tworzyć większe skupiska, zmieniać miejsce występowania i różnić się wielkością. Charakterystyczną cechą pokrzywki jest silny świąd, który bywa dla dziecka bardziej dokuczliwy niż sam wygląd zmian.
Wykwity pojawiają się nagle i zwykle ustępują bez pozostawiania śladów. Jeśli objawy trwają krócej niż 6 tygodni, mówimy o pokrzywce ostrej. Gdy utrzymują się dłużej lub nawracają przez wiele tygodni, rozpoznaje się pokrzywkę przewlekłą, która jest realnym problemem klinicznym i wymaga dalszej diagnostyki.
reklama
Co może wywołać pokrzywkę?
Przyczyn pokrzywki jest wiele i nie zawsze da się je jednoznacznie ustalić. Najczęściej są to:
- kontakt z alergenem, na przykład pokarmem lub lekiem
- infekcje wirusowe i bakteryjne, szczególnie u małych dzieci
- czynniki fizyczne, takie jak zimno, ciepło, ucisk lub słońce
- ukąszenia i użądlenia owadów
- kontakt z detergentami lub innymi substancjami drażniącymi
- stres i silne emocje
Na tej podstawie wyróżnia się pokrzywkę alergiczną, niealergiczną (w tym tzw. pokrzywki fizyczne), objawową oraz pokrzywkę idiopatyczną, czyli taką, której przyczyny nie udaje się ustalić mimo badań. Warto podkreślić, że pokrzywka przewlekła bardzo często ma właśnie charakter idiopatyczny i nie oznacza zaniedbania diagnostycznego.
Pokrzywka a alergia
Pokrzywka jest reakcją naczyniową związaną z uwalnianiem histaminy i innych mediatorów zapalnych. Nie każda pokrzywka ma jednak podłoże alergiczne. W przypadku reakcji alergicznej, oprócz zmian skórnych, mogą pojawić się objawy ogólnoustrojowe, takie jak ból brzucha, wymioty, biegunka czy obrzęk tkanek podskórnych.
U części dzieci dochodzi do obrzęku naczynioruchowego, który obejmuje okolice ust, powiek, języka lub dłoni. W bardzo rzadkich, ale groźnych przypadkach może rozwinąć się anafilaksja, czyli ciężka reakcja ogólnoustrojowa.
reklama
Kiedy natychmiast wezwać pomoc medyczną
Natychmiastowej konsultacji lekarskiej lub wezwania pogotowia wymagają objawy takie jak:
- obrzęk języka, warg lub gardła
- trudności w oddychaniu lub świszczący oddech
- nagłe osłabienie, bladość, senność lub utrata przytomności
- gwałtowny spadek ciśnienia, zawroty głowy
- szybkie narastanie zmian skórnych połączone z objawami ogólnymi
Są to objawy mogące świadczyć o anafilaksji i nie wolno ich bagatelizować.
Jak leczyć pokrzywkę u dziecka
Postępowanie zależy od nasilenia objawów. W łagodnych przypadkach pokrzywka może ustąpić samoistnie i wymaga jedynie obserwacji oraz łagodzenia świądu.
Zgodnie z aktualnymi wytycznymi, lekami pierwszego wyboru są przeciwhistaminowe H1 drugiej generacji, które nie powodują senności i są bezpieczniejsze w codziennym funkcjonowaniu dziecka. Leki pierwszej generacji, o działaniu uspokajającym, stosuje się obecnie znacznie rzadziej i tylko w określonych sytuacjach.
W przypadku umiarkowanej lub ciężkiej pokrzywki, lekarz może zalecić krótkotrwałe stosowanie glikokortykosteroidów ogólnych, co jest standardem postępowania medycznego. Takie leczenie zawsze powinno odbywać się pod kontrolą lekarza.
W domu można dodatkowo pomóc dziecku poprzez:
- letnie kąpiele lub prysznic
- chłodne okłady na swędzące miejsca
- luźne, przewiewne ubrania
- unikanie przegrzewania i intensywnego wysiłku
Jeśli pokrzywka nawraca lub utrzymuje się tygodniami, konieczna jest dalsza diagnostyka i współpraca z pediatrą lub alergologiem.