Cukrzyca ciążowa

Cukrzyca ciążowa. Sprawdź jakie są objawy i co musisz wiedzieć

Podejrzewasz, że masz cukrzycę ciążową? Dane medyczne wskazują na to, że rozwija się ona u 12% do 14% ciężarnych. Powiemy ci, jakie niesie zagrożenia, jakie badania musisz zrobić i jak ją leczyć i monitorować.

Opieka specjalistyczna nad kobietą, u której stwierdzono cukrzycę ciążową jest o tyle ważna, że ta przypadłość może skutkować powikłaniami dla ciebie i dziecka. Choroba zazwyczaj pojawia się w okresie pomiędzy 24 a 28 tygodniem ciąży. Na szczęście często wystarczy zmienić dietę i wprowadzić w życie regularną aktywność fizyczną. Niestety niektóre kobiety mogą potrzebować leków lub zastrzyków insuliny.

Skąd się bierze cukrzyca ciążowa?

Podczas ciąży, twoje łożysko wytwarza hormony wspomagające proces rozwoju dziecka. Niestety, hormony te jednocześnie blokują działanie insuliny u kobiet ciężarnych. Dlatego zapotrzebowanie na insulinę u kobiet w ciąży jest 2 do 3 razy większe niż normalnie.

Jeżeli organizm kobiety ciężarnej nie radzi sobie z dodatkowym zapotrzebowaniem na insulinę (nazywa się to insulinoodpornością), to poziom glukozy we krwi podnosi się i wówczas diagnozowana jest cukrzyca ciążowa.

    reklama

    Jakie są objawy cukrzycy ciążowej?

    Przebieg cukrzycy ciążowej jest zwykle bezobjawowy i można ją wykryć dopiero podczas badania stężenia glukozy we krwi. Dodatkowo może ją sugerować pojawienie się symptomów, takich jak:

    • zwiększone pragnienie
    • przewlekłe zakażenia pochwy
    • częstomocz
    • nadmierne przybieranie na wadze lub tracenie kilogramów
    • napady głodu
    • uczucie suchości w jamie ustnej

    Sprawdź, czy jesteś w grupie ryzyka

    • cierpisz na otyłość́
    • masz powyżej 35 lat,
    • masz zaburzenia tolerancji glukozy
    • przebyłaś cukrzycę w poprzedniej ciąży,
    • w twojej rodzinie występuje cukrzyca, poroniłaś, dotyczy cię zespół policystycznych jajników
    • urodziłaś pierwsze dziecko ważące ponad 4 kg
    • zażywasz niektóre leki przeciwpsychotyczne lub steroidowe
    • w pierwszej połowie ciąży przybrałaś zbyt szybko na wadze.

    U kobiet z grupy podwyższonego ryzyka powinno się wykonać wszelkie badania w jak najwcześniejszym okresie ciąży. Uwaga: Cukrzyca ciążowa może również wystąpić u kobiet bez znanych czynników ryzyka.

    24 tydzień ciąży – dlaczego wtedy warto zrobić test obciążenia glukozą?

    Jeżeli nie jesteś w grupie ryzyka, zostaniesz poproszona o wykonanie krzywej cukrowej pomiędzy 24. a 28. tygodniem ciąży. Test obciążenia glukozą wykluczy lub potwierdzi chorobę.

    Pierwsze pobranie krwi wykonasz przed wypiciem roztworu z glukozą. Później zostaniesz poproszona o spożycie z 75 g glukozy rozpuszczonej w wodzie.  Uwaga – może to skutkować mdłościami i złym samopoczuciem, więc zabierz osobę towarzysząca.

    Cukrzyca ciążowa jest rozpoznana, jeśli spełnione jest przynajmniej jedno z niżej wymienionych kryteriów według IADPSG 2010 i WHO 2013:

    • Na czczo stężenie glukozy w osoczu : 92-125 [mg/dl]  5,1-6,9 [mmol/l]
    • 60. minuta stężenie glukozy w osoczu: ≥180 [mg/dl]   ≥10,0 [mmol/l]
    • 120. minuta stężenie glukozy w osoczu:  153-199 [mg/dl] 8,5 -11,0 [mmol/l]

    W Polsce test wykonuje się pomiędzy 24. a 28. Tygodniem ciąży. Tymczasem brytyjscy naukowcy uważają, że są przeprowadzane zbyt późno. Z badań przeprowadzonych na University of Cambridge, wśród 4 069 kobietach wynika, że należy je robić dokładnie w 24 tygodniu ciąży. Profesor Gordon Smith mówi, że zmniejszy to negatywne oddziaływanie nadmiaru cukru na rozwój płodu.

    reklama

    Cukrzyca ciążowa i co dalej? Leczenie i dieta

    Jeśli zdiagnozowano u ciebie cukrzycę ciążową koniecznie skonsultuj się  z lekarzem diabetologiem. Pod jego opieką pozostaniesz do końca ciąży. Byc może wystarczy sama dieta, ale może być potrzebne również wprowadzenie leków.

    Jeśli chodzi o dietę właściwie powinna ona być opracowana indywidualnie dla każdej z mam, ale w naszym kraju to raczej marzenie ściętej głowy. Dlatego w dużej mierze na tobie będzie spoczywała odpowiedzialność za własne zdrowie. Na co powinnaś zwrócić uwagę?

    Musisz zadbać o zbilansowaną dietę. Jedz często i w małych porcjach, ograniczaj ilość węglowodanów prostych: słodyczy, soków owocowych i tłuszczów. Około 40% dziennej racji powinny wypełniać „dobre” węglowodany – pochodzące z warzyw, kasz i ciemnego pieczywa, 30% powinno stanowić białko, a maksymalnie 20-30% -tłuszcze. Swoją dietę powinnaś konsultować z lekarzem prowadzącym. Ważne, żeby produkty, po które sięgasz miały niski indeks glikemiczny, czyli nie powodowały gwałtownych skoków cukru w organizmie.

    Zestawy produktów o różnym indeksie glikemicznych można znaleźć na stronach internetowych towarzystw diabetologicznych.

    Błonnik pokarmowy hamuje wchłanianie glukozy. Występuje w dużych ilościach w warzywach, owocach i produktach zbożowych. Im produkt mniej przetworzony tym więcej zawiera błonnika, dlatego najlepiej jeść surowe warzywa i owoce ze skórką, wybierać gruboziarniste kasze i pełnoziarnisty chleb.

    Najlepiej gdybyś sięgała po potrawy gotowane, przygotowywane na parze, czy pieczone w folii lub rękawie. Makarony, ryż i kasze powinny być al dente, to samo dotyczy warzyw.

    Równie ważna jest regularność. Powinnaś jeść 3 posiłki główne oraz 3 lub 4 lekkie przekąski, co 2-3 godziny. Oczywiście najlepiej odstaw cukier i słodkości. Uważaj na owoce ze względu na fruktozę i staraj się nie przekraczać 20 dkg. dziennie i to w godzinach wczesnopopołudniowych. Mleko ze względu na laktozę zastąp kefirem lub jogurtem naturalnym.

    W większości przypadków cukrzycę ciężarnych leczy się właściwą dietą, czasem jednak konieczna jest terapia insuliną. W sytuacji w której kobieta musi przyjmować insulinę w zastrzykach powinna stosować dietę opartą o tzw. wymienniki węglowodanowe. W takiej sytuacji ważne jest również jedzenie 6 posiłków dziennie ostatni 6 posiłek to tzw. druga kolacja , którą należy zjeść przed zaśnięciem, zapobiega ona porannej hipoglikemii.

    Czym są wymienniki węglowodanowe?

    1 wymiennik węglowodanowy jest to taka ilość produktu spożywczego zawierająca 10g węglowodanów przyswajalnych. Dietę opartą o wymienniki powinien ustalić dietetyk, ilość wymienników jest zależna od zapotrzebowania na energię a ta od aktywności fizycznej, masy ciała, wzrostu kobiety również o trymetru ciąży.

    Po ustaleniu liczby wymienników, ich ilość jest rozkładana na poszczególne posiłki zależnie od sposobu żywienia i stylu życia kobiety. Przykładowy rozkład wymienników może wyglądać następująco.

    • 1 śniadanie 6 WW
    • 2 śniadanie 3 WW
    • obiad 6 WW
    • podwieczorek 2WW
    • kolacja 3 WW
    • druga kolacja 2 WW ( posiłek przed snem)

    Błonnik pokarmowy hamuje wchłanianie glukozy. Błonnik pokarmowy występuje w dużych ilościach w warzywach, owocach i produktach zbożowych.

    Zdaniem Lily Nichols, badania wskazuja na to, że nieodpowiednie spożycie białka w pierwszym trymestrze ciąży jest czynnikiem ryzyka cukrzycy ciążowej.

    Wyższą zapadalność na cukrzycę ciążową odnotowano wśród kobiet, które spożywały dużo zbóż, ciastek, ciastek oraz soków, niższą zapadalność stwierdzono u kobiet, które regularnie jadły orzechy (Clinical Nutrition, 2016).

    I nie zapominaj o ruchu. Jeśli lekarz ci nie zabronił, prowadź aktywny tryb życia, spaceruj i pływaj. Wysiłek fizyczny poprawia spalanie glukozy, zmniejsza insulinooporność tkanek oraz zwiększa ich wrażliwość na insulinę.

    Kontroluj poziom cukru

    Pamiętaj! Jeśli cierpisz na cukrzycę bądź jeśli jesteś nią zagrożona, dbaj o siebie i nie bagatelizuj sytuacji. Regularnie rób zlecane ci badania, samodzielnie kontroluj poziom cukru za pomocą glukometru. Załóż zeszyt, w którym będziesz notować poziom cukru, posiłki i przekąski. Pozostań pod specjalną opieką lekarską (także diabetologa) aż do samego porodu, stosuj się do jego wszelkich zaleceń.

    Cukrzyca ciążowa, a zagrożenia podczas porodu

    Jeśli cukrzyca została odpowiednio zdiagnozowana i opanowana, ryzyko powikłań z nią związanych się zmniejsza. Jednak nadal mogą wystąpić problemy:

    Wcześniactwo w grupie matek chorych na cukrzycę dotyczy 10–30% przypadków i jest wyższe niż̇ u matek zdrowych.

    Kolejnym problemem jest makrosomia noworodka, czyli jego nadmierna waga. Dotyczy ona 25 – 42% dzieci z ciąż powikłanych cukrzycą. Noworodek rodzi się z masą 4000/4500 g. Jest narażony na urazy okołoporodowe, np. uszkodzenie nerwów szyi i barków lub urazem a nawet złamaniem obojczyka.
    I jak wynika ze statystyk, będzie bardziej narażony na nadwagę lub otyłość w dzieciństwie oraz obarczony wyższym ryzykiem zachorowania w starszym wieku na cukrzycę typu 2.

    Cukrzyca ciążowa, a zagrożenie hipoglikemią u noworodka, czyli obniżonym poziomem cukru w organizmie.  Hipoglikemia może objawiać się między innymi: nerwowością, krzykiem, hipotonią (zmniejszone napięcie mięśniowe), letargiem, sennością, problemami z oddychaniem, niebieskawym odcieniem skóry, drgawkami, oczopląsem, brakiem apetytu. Dziecko, w momencie narodzin, może mieć także problemy z oddychaniem, ponieważ przy cukrzycy ciążowej płuca dziecka dojrzewają z opóźnieniem.

    Cukrzyca ciężarnych – co po porodzie?

    Najczęściej po porodzie nie będziesz potrzebować   insulinoterapii, ale po 6-12 tygodniach ponownie powinnaś wykonać test krzywej cukrowej, żeby wykluczyć chorobę. Jeśli wynik badania przesiewowego okaże się prawidłowy badanie można powtórzyć po 3 latach. 

    U kobiet, u których występują czynniki ryzyka, badania powtarza się co rok. Jeśli wynik jest pozytywny musisz zostać pod opieką poradni diabetologicznej na stałe. Jesli miałaś cukrzycę w ciąży koniecznie karm swojego maluszka piersią ze względu na liczne korzyści zdrowotne zarówno dla ciebie jak i dla niego. Laktacja zwiększa wydatek energetyczny, co obniża wartość glikemii.

    Cukrzyca ciążowa – mity

    Lekko podwyższony cukier w ciąży jest normą  - MIT
    Lily Nichols, autorka bloga "Balancing real food & real life" (http://pilatesnutritionist.co) w swoim artykule "9 mitów o cukrzycy ciązowej" (http://pilatesnutritionist.com/9-gestational-diabetes-myths/) przestrzeg przed wiarą w rozpowszechnione błędne przekonania dotyczące kwestii podwyższonego poziomu cukru we krwi kobiet ciężarnych.

    Okazuje się, że organizm zdrowej kobiety w ciąży utrzymuje o 20% niższy poziom cukru niż u kobiet nie będących w ciąży. Tak więc, lekko podniesiony poziom cukru we krwi kobiety ciężarnej jest zdecydowanie sygnałem ostrzegawczym i wymaga konsultacji ze specjalistą.

    Jestem szczupła, więc cukrzyca mi nie grozi – MIT
    Osoby szczupłe, zwykle uważane za będące poza grupą ryzyka, wcale nie są wolne od zagrożenia cukrzycą ciążową. Niektóre badania wykazały, że u 50% kobiet z cukrzycą ciążową nie występowały żadne typowe czynniki ryzyka, takie, jak nadwaga przed zajściem w ciążę lub cukrzyca w rodzinie.

    Jeśli biorę insulinę mogę jeść wszystko – MIT
    Dostarczenie insuliny do organizmu za pomocą tabletek lub zastrzyków rzeczywiście zmniejszy poziom glukozy we krwi, ale nie usunie negatywnych skutków nadmiernego jedzenia.

    Jeśli dowiesz się, że masz cukrzycę - nie wpadaj w panikę. Jest duża szansa, że odpowiednia i ćwiczenia zlikwidują objawy choroby.

    Ocena: 4.86 z 5. Ocen: 11

    Kliknij, żeby dodać swój głos

    Czy ta strona może się przydać komuś z Twoich znajomych? Poleć ją:

    Zobacz także

    Produkty niezalecane podczas ciąży

    Produkty niezalecane podczas ciąży

    Czy wiesz, że nie wszystko, co smaczne i zdrowe, jest bezpieczne i wskazane dla kobiet w ciąży? Zerknij w...   Więcej

    Dieta i kilogramy w ciąży

    Dieta i kilogramy w ciąży

    Dieta kobiety ciężarnej nie różni się znacząco od racjonalnego odżywiania każdego z nas. Oczywiście, w...   Więcej

    Cukrzyca w ciąży. Zadbaj o dietę

    Cukrzyca w ciąży. Zadbaj o dietę

    Podejrzewasz, że masz cukrzycę ciążową? Dane medyczne wskazują na to, że rozwija się ona u 12% do 14%...   Więcej

    Nadwaga w ciąży? Jak sobie poradzić.

    Nadwaga w ciąży? Jak sobie poradzić.

    Podczas ciąży masa ciała się zwiększa. Jednakże, kiedy zaczynasz ciąże z nadwagą zadbaj o siebie. Przy...   Więcej

    Niskokaloryczne przekąski

    Niskokaloryczne przekąski

    To nic niezwykłego, że pomiędzy posiłkami bywamy głodne - w szczególności, jeśli są to przerwy dość...   Więcej

    reklama

    Niezbędniki w dziale ciąża